İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, İsrail’in Gazze ve Lübnan’daki saldırıları ile uluslararası insancıl hukuk ihlalleri nedeniyle Avrupa Birliği (AB) ve İsrail arasındaki 1995 tarihli Ortaklık Anlaşması’nın derhal feshedilmesi için yarın Brüksel’e resmî teklifini sunacağını açıkladı. Sanchez, "Uluslararası hukuku ve AB’nin temel değerlerini ihlal edenler, Avrupa’nın ortağı olamazlar" diyerek Brüksel üzerindeki baskıyı artırdı.
İspanya'nın talebi, anlaşmanın 2. maddesinde yer alan "ilişkilerin insan haklarına ve demokratik ilkelere saygı temelinde yürütülmesi" şartına dayanıyor. Madrid, İsrail'in bu maddeyi sistematik olarak ihlal ettiğini savunarak, anlaşmanın askıya alınmasının bir siyasi tercih değil, hukuki bir zorunluluk olduğunu vurguluyor.
Avrupa Kamuoyundan Büyük Destek
Sanchez’in bu hamlesi, Avrupa genelinde yükselen tepkilerle paralellik gösteriyor. "Filistin için Adalet" girişimi kapsamında toplanan 1 milyondan fazla imza, AB Komisyonu’nu bu talebi değerlendirmeye zorunlu kılıyor. Ayrıca 350’den fazla eski bakan ve diplomat da yayımladıkları ortak bildiriyle İspanya’nın bu girişimine destek vererek 21 Nisan’daki AB Dışişleri Bakanları Toplantısı öncesi Brüksel’e "harekete geç" çağrısında bulundu.
İsrail Başbakanı Netanyahu ise İspanya’nın bu hamlesini "düşmanca bir diplomatik savaş" olarak nitelendirdi. İspanya’nın yarın yapacağı resmi başvuru, AB içinde İrlanda, Belçika ve Slovenya gibi ülkeler tarafından desteklenirken, Almanya ve Avusturya gibi ülkelerin nasıl bir tavır takınacağı birliğin dış politika bütünlüğü açısından önem taşıyor.