Rusya'nın 24 Şubat 2022'de Belarus üzerinden Ukrayna'ya girerek başkent Kiev'i hedef almasıyla başlayan savaşta güç dengeleri ve sahadaki psikolojik üstünlük değişmeye devam ediyor. Savaşın başladığı dönemde dünyanın en güçlü ikinci ordusu olarak kabul edilen ve nükleer kapasitesiyle küresel bir caydırıcılığa sahip olan Rus ordusu, Ukrayna'nın olası misilleme saldırıları nedeniyle tarihi askeri geçit töreninde köklü değişikliklere gitmek zorunda kaldı.
Uluslararası askeri analistlere göre, Sovyetler Birliği'nin İkinci Dünya Savaşı'nda elde ettiği zaferin kutlandığı ve geleneksel olarak gövde gösterisine sahne olan Kızıl Meydan'daki geçit töreni, bu yıl Ukrayna ordusunun uzun menzilli İHA saldırıları tehdidi gölgesinde küçültülmüş bir formatta gerçekleştirilecek.
Moskova'da "sinyal kesici" önlemler günlük hayatı felç etti
Olası drone saldırılarını engellemek ve Ukrayna İHA'larının navigasyon sistemlerini bozmak amacıyla Moskova genelinde yoğun bir "jamming" (sinyal karıştırma) uygulaması başlatıldı.
Alınan elektronik harp önlemleri kapsamında, şehirdeki mobil sinyaller ve internet bağlantıları büyük ölçüde kesilirken, başkentte bulunan 4 havalimanının tamamı açıklanmayan güvenlik gerekçeleriyle uçuşlara kapatıldı.
Sinyal kesintileri Moskova'da günlük hayatı da olumsuz etkiledi. Küresel konumlama sistemlerine (GPS) erişemeyen taksi şoförlerinin yolcu bulmakta zorlandığı, kuryelerin ise sipariş teslimatlarını tamamlayabilmek için müşterilerin evlerindeki Wi-Fi ağlarına bağlanmak zorunda kaldığı rapor edildi. Uzmanlar, günümüzde internet kesintisinin modern altyapıya sahip bir şehirde elektrik kesintisiyle eşdeğer bir felç durumu yarattığına dikkat çekiyor.
Karşılıklı "Ateşkes" adımları ve Zelenskiy'den sert tepki
Güvenlik endişelerinin artmasıyla birlikte Moskova yönetiminin, 8-9 Mayıs tarihlerini kapsayan bir ateşkes ilan ettiği bildirildi. Buna karşılık olarak Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin de 5-6 Mayıs tarihleri için benzer bir adım attığı kaydedildi. Ancak Kiev yönetimi, Rusya'nın ateşkes hamlesini taktiksel bir manevra olarak değerlendiriyor.
Avrupa Birliği ülkeleriyle temasları kapsamında açıklamalarda bulunan Ukrayna lideri Zelenskiy, Kremlin yönetimini sert bir dille eleştirdi. Zelenskiy, Rusya'yı Moskova'daki askeri geçit törenini sorunsuz düzenleyebilmek için ateşkes arayışına girmekle, ancak aynı zamanda düzenlenen son saldırılarda masum sivilleri hedef almakla suçladı.
Çarşamba gecesinden itibaren geçerli olmak üzere kendi ateşkes kararlarını duyuran Zelenskiy, Rus liderliğinin savaşı sona erdirmek için artık "gerçek adımlar" atması gerektiğini vurguladı. Rusya Savunma Bakanlığı'na da seslenen Zelenskiy, "Ukrayna'nın iyi niyeti olmadan Moskova'da bir geçit töreni düzenleyemeyeceklerini anlamalılar." ifadelerini kullanarak, olası bir Ukrayna misillemesinin törenin gidişatını tamamen değiştirebileceği imasında bulundu.
"Sahada güç dengesi değişiyor" değerlendirmesi
Uluslararası araştırma kuruluşları ve bağımsız askeri gözlemcilerin raporlarına göre, Rus ordusunun cephe hattındaki ilerleyişi büyük ölçüde durma noktasına gelmiş durumda. Yapılan son analizler, Ukrayna ordusunun son dört yılın ardından kaybettiği hatırı sayılır büyüklükteki stratejik toprakları geri alma sürecine girdiğini gösteriyor.
Zelenskiy'nin, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in artık "bütün bir ülkeyi mahvedecek bu savaşa devam edip etmeme" konusunda bir karar vermesi gerektiği yönündeki açıklamaları da sahadaki bu yeni gerçeklikle bağdaştırılıyor.
Öte yandan, savaşın başından bu yana Kremlin'in askeri harekatını hararetle destekleyen ünlü Rus askeri blog yazarlarının ve milliyetçi kesimlerin de cephedeki duruma ilişkin daha gerçekçi ve karamsar bir tutum sergilemeye başlaması, Rusya içindeki psikolojik atmosferin değiştiğinin bir göstergesi olarak yorumlanıyor.
Uzmanlar, ABD'nin Orta Doğu'daki politikaları ve Rusya'nın Ukrayna'daki çıkmazının küresel jeopolitikte iki büyük gücün "kilitlenmesine" yol açtığını belirterek, dünyanın tarihi bir dönüşüm ve kırılma noktasından geçtiğine işaret ediyor.