Diplomaside "Kalıcı Anlaşma" Baskısı
Haziran 2025'te yaşanan askeri gerilimlerin ardından Türkiye ve Umman’ın yoğun çabalarıyla tekrar başlayan süreçte, masadaki talepler keskinliğini koruyor. Tahran yönetimi, nükleer faaliyetlerini kısıtlama karşılığında ekonomik yaptırımların tamamen kalkmasını şart koşuyor. Vaşington tarafında ise Donald Trump yönetimi, önceki dönemlerdeki "süreli" anlaşmaların aksine, nükleer kısıtlamaların sonsuza kadar yürürlükte kalacağı bir metne imza attırmak istiyor. Trump’ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff’un, İran’ın nükleer kapasitesini kalıcı olarak sınırlayacak bir taahhüt üzerinde durduğu belirtiliyor.
Sahadaki Tehlike: "Önce İsrail" Stratejisi
Müzakere masasında iyimser mesajlar verilirken, ABD merkezli Politico tarafından paylaşılan iddialar bölgedeki tansiyonu yükseltiyor. Beyaz Saray içinden gelen bilgilere göre, Trump’ın danışman kadrosu İran’a yönelik olası bir harekatta önceliği İsrail’e vermeyi planlıyor. Bu stratejinin temelinde, İran’ın İsrail’e vereceği askeri karşılığın, ABD kamuoyunda Amerikan ordusunun müdahalesi için gerekli meşruiyeti ve desteği sağlama amacı yatıyor. Trump yönetimi bu iddialar karşısında sessiz kalırken, İsrail’in tek başına atacağı bir adımın bölgede çok daha geniş kapsamlı bir çatışmaya sebep olduğu bir tablo öngörülüyor.
Viyana Öncesi Kritik Eşik
Ummanlı Bakan Al-Busaidi, müzakerecilerin yeni fikirlere ve sürdürülebilir güvencelere her zamankinden daha açık olduğunu ifade etse de tarafların başkentlerine danışmak üzere masadan ayrılması, nihai kararın siyasi iradelere bağlı olduğunu gösteriyor. Önümüzdeki hafta Viyana’da yapılacak teknik görüşmeler, bölgedeki askeri hareketliliğin gölgesinde ya kalıcı bir barışın kapısını aralayacak ya da çatışma riskini daha somut hale getirecek.
